Leuk dat je de Roti Route gaat doen! Een speurtocht vol mooie verhalen en heerlijke versnaperingen.
Een samenwerking tussen elMiguel, Bij Betsie en Uit in Willemstad.

We gaan van start:
Je bent bij 'Bij Betsie' op de Voorstraat en je hebt genoten van een heerlijk welkomstdrankje. Volg de instructies op en ga op avontuur en ontdek de verhalen van Willemstad. We zijn benieuwd of je alle vragen goed weet op te lossen.

Opgelet!! De afbeeldingen zijn hints!

  1. Hoog bezoek

In de rijke geschiedenis van Willemstad hebben heel wat beroemde mensen Willemstad bezocht. Een van deze mensen is de grote broer van de eerste koning van Nederland.
Hij deed een inspectie van de vesting in het jaar 1811. In datzelfde jaar nuttigde hij een maaltijd in een eterij aan de Voorstraat.

Wie is hij?

Loop via El Miguel richting het Raadhuis

2. Het Raadhuis

Het Raadhuis heeft verschillende functies gehad. Nu is het particulier eigendom en wordt het tijdens de kunst- en Cultuurroute opengesteld voor publiek.

Wat was de oorspronkelijke functie van het gebouw?

Steek over bij het raadhuis en loop via de achterzijde van Restaurant Bellevue het Rozemarijnstraatje in.

3. Rozemarijntjes

Er zijn tijden geweest in de militaire geschiedenis van Willemstad dat er meer soldaten in de vesting woonde dan burgers.
Oorlog en tijden van dreiging brachten dus niet alleen ellende met zich mee. Maar ook veel volk en dus ook veel handel en vertier. Het Rozemarijnstraatje grensde aan het uitgaanscentrum. Het is vernoemd naar de Rozemarijntjes.

Wat waren Rozemarijntjes eigenlijk?

Loop het Rozemarijnstraatje uit en steek over naar de wal richting Bastion Overijsel

4. Verdedigen met water

Aan het eind van het Rozemarijnstraatje en op Bastion Overijsel vindt je een klein sluisje.
Dit noemen we een inundatiesluis. Met dit systeem kon de polder onder water worden gezet om zo de vijand tegen te houden.
Dus verdedigen met water.

Een prachtig verhaal dat dit illustreert is het verhaal van de drie ambachtslieden uit Willemstad die 8000 Franse soldaten tegen houden door een sluis te saboteren bij de Bovensluis.

In welk jaar speelde zich dit stoutmoedige staaltje zich af?



Vervolg je tocht via de wal. Steek de landpoortstraat over richting Bastion Friesland

5. Bommen en granaten

Om in de vesting op een veilige manier munitie en kruit op te kunnen slaan werden er zogenaamde kruithuizen gebouwd. Het kruithuis op Bastion Friesland is gebouwd van brikkenbeton. En het stamt uit eind 19e eeuw. In deze tijd waren er al grote granaten die een gebouw binnen konden dringen en exploderen. De brisantgranaat.
Op het gebouw ligt een dikke laag aarde die begroeid is met gras en andere planten. Dit is niet voor niets.

Leg uit waarvoor deze laag aarde op gebouw diende.....

Loop verder richting Bastion Utrecht. Onderweg zie je in de wal nissen met deuren. Dit zijn de ingangen van schuilplaatsen die voor de Eerste Wereldoorlog zijn gebouwd.

6. Napoleontisch kruithuis

Keizer Napoleon liet het Kruithuis op bastion Utrecht bouwen. Dit was nodig ter versterking van de vesting en de Stelling van Willemstad. Dit Kruithuis is heel anders dan het Kruithuis op Bastion Friesland. Het is ook een heel stuk ouder, want het stamt uit 1811. Het is van bakstenen gebouwd. En een nog veel groter verschil is het dak. Hier ligt namelijk geen grond op. Sterker nog, het dak ligt los van het gebouw.

Leg uit waarom dit in die tijd belangrijk was.....

Hint: 'Als het klapt....zoekt het zijn uitweg'

Loop via het molenpad van het Kruithuis richting de achterkant van de Koepelkerk.

7. De kerk van Maurits

De nieuwe kerk, die de eerste voor protestantse eredienst gebouwde kerk zou worden, moest zich onderscheiden van de meestal kruisvormig gebouwde katholieke kerken. Ook moest aan de eis worden voldaan dat van alle plaatsen de kansel gezien en de preek gehoord moest worden. In 1596 werd een aanvang gemaakt met de voorbereidingen voor de bouw.

Prins Maurits verleende 7000 gulden subsidie om de kerk te bouwen....
Maar wie betaalde eigenlijk echt de bouw?

Loop via de Kerkring naar de Hofstraat. Sla links de Hofstraat in. Op Hofstraat 1 bevindt zich het Mauritshuis.

8. Het Huis van Maurits

Het Mauritshuis is van oorsprong het jachthuis van Prins Maurits. De zoon van onze vader des vaderlands, Willem van Oranje. Het is nu in gebruik als bezoekerscentrum en het loont zeker de moeite om je nog verder in de geschiedenis onder te dompelen met o.a. de Canonkamer en de heemkundezolder. Tijdens openingstijden kunt u het Mauritshuis gratis bezoeken.

Het gebouw heeft vele gedaantes en functies gehad. Zo is het een ziekenhuis geweest, een postduiven station en is het een woonhuis geweest waarin vier verschillende families woonden. Ook zag het er tot begin jaren zeventig heel anders uit. Het is daarna in volle allure gerestaureerd en gereconstrueerd.

In welk jaar gebeurde dat?

Vervolg uw tocht en loop de Hofstraat uit richting de wal. Ga over het bruggetje en sla rechtsaf richting bastion Holland.

Duitse bunkers

Op bastion Holland vindt je twee grote gewapend betonnen bunkers.
Hierin stond een groot geschut, dat bedoelt was om de vijand te beschieten die via het water Willemstad zou naderen.

Waarom was het verdedigen van dit water juist hier zo belangrijk?

Loop vanuit bastion Holland verder over de wal en loop vervolgens naar het uiterste puntje van bastion Gelderland. Hier zijn veel verschillende bouwwerken uit de tweede Wereldoorlog te ontdekken. Aangekomen op het uiterste puntje zie je aan de overkant van de weg het monument van de ramp met de Rhenus.

De Rhenus

In de begindagen van de Tweede Wereldoorlog gebeurd er een grote ramp bij Willemstad.
Na de capitulatie van België werd de Rhenus 127 ingezet om krijgsgevangen te vervoeren van Walsoorden in Zeeuws-Vlaanderen naar Duitsland. Op 30 mei rond 19:20 liep het schip ter hoogte van Willemstad, met ongeveer 1200 man aan boord, op een Duitse magnetische mijn. Dit gebeurde op ongeveer 300 meter uit de wal. De meeste opvarenden wisten zich te redden en een deel van de opvarenden wist van de gelegenheid gebruik te maken en te vluchten. De overige overlevenden werden de volgende dag weer op transport naar Duitsland gesteld. 134 van de omgekomen militairen werden begraven op een Erekerkhof bij de haven.


Meneer Klop vertelt een bijzonder verhaal over de ramp in het filmpje.

Wie waren de opvarenden van de Rhenus?

Loop terug en verlaat de wal. Je bent nu rond en bent bijna weer aan het beginpunt. Loop richting het oude Raadhuis en sla hier rechtsaf richting elMiguel.
Hier kun je je heerlijke bestelling ophalen en als een picknick consumeren!
We hebben nog wel een bonusvraag.... en die staat hieronder.
Heb je deze goed, dan heb je nog een verrassing van 'Betsie' verdient!

Bonus: Nazaten....

Tijdens de eerste Wereldoorlog was Willemstad gemobiliseerd. Nederlands was dan wel neutraal, maar tegen de dreiging waren toch alle militairen paraat. Zo ook in Willemstad. Dat betekende dat er in Willemstad meer militairen woonden dan burgers in die tijd.
In 1916 bracht de koningin een bezoek aan Willemstad.

Wie was dat?

Voor meer informatie en verhalen over de geschiedenis van Willemstad bevelen we u het bezoekerscentrum in het Mauritshuis aan en een bezoekje aan de heemkundezolder.

Voor de antwoorden klik hier